Kırsal Alan

Psikoloji Disiplininde İklim Krizi ve Kırsal Topluluklar

Psikologlar için Yerel Bilgi Odaklı İklim Adaptasyonu Araştırma Tasarımı Eğitimi — TÜBİTAK 2237-A Bilimsel Eğitim Etkinlikleri Desteği kapsamında düzenlenmesi planlanmaktadır.

Etkinlik Bilgileri

Tarih

18 – 21 – 22 Mart 2027

Yer

Çevrimiçi (18 Mart) · Tekirdağ Sahası (21 Mart) · Tekirdağ Namık Kemal Üniversitesi (22 Mart)

Kontenjan

15 asil, 5 yedek katılımcı

Katılım Ücreti

TÜBİTAK 2237-A programı kapsamında ücretsizdir

Amaç

Küresel iklim değişikliği, kırsal hayatı ve tarımı derinden etkilemekte; kırsal toplulukların doğayla kurdukları ilişkiyi ve iyi oluşlarını da olumsuz yönde şekillendirmektedir. İklim krizine yönelik çözümler genellikle ziraat, ekonomi ve çevre bilimleri ekseninde ele alınsa da, kırsal toplulukların nesillerdir taşıdığı yerel bilgi iklim adaptasyonu stratejileri için kritik bir kaynaktır.

Bu eğitim, psikoloji ve alt alanlarında lisans (3–4. sınıf) ve lisansüstü düzeyde öğrenim gören araştırmacıların, kırsal toplulukları ve yerel bilgiyi anlayarak iklim krizi konusunda gerçekçi araştırma soruları ve yöntemleri geliştirebilmelerini amaçlamaktadır.

Konu ve Kapsam

Eğitim; teorik bilgiyi saha deneyimiyle birleştiren multidisipliner bir program olarak üç aşamada kurgulanmıştır: çevrim içi teorik eğitim, saha gezisi ve yüz yüze uygulamalı eğitim/atölye/sempozyum. Katılımcıların yalnızca araştırma yöntemlerini teorik düzeyde öğrenmeleri değil, kırsal toplulukların yaşama biçimlerini yerinde gözlemlemeleri ve araştırma sorularını sahada geliştirmeleri hedeflenmektedir.

Kurullar

Düzenleme Kurulu

Ad SoyadÜniversite/Kurum
Prof. Dr. Çiğdem VatanseverTekirdağ Namık Kemal Üniversitesi
Prof. Dr. İdil IşıkBahçeşehir Üniversitesi
Dr. Onur ErgönülTekirdağ Bağcılık Araştırma Enstitüsü
Psk. Bilal ŞimşekIOCP
Uzm. Psk. Zeynep Ergin
Gökçe Şancı

Bilim Kurulu

Ad SoyadÜniversite
Prof. Dr. Çiğdem VatanseverTekirdağ Namık Kemal Üniversitesi
Prof. Dr. İdil IşıkBahçeşehir Üniversitesi
Doç. Dr. Davuthan GünaydınTekirdağ Namık Kemal Üniversitesi
Doç. Dr. Nevin KılıçFatih Sultan Mehmet Vakıf Üniversitesi
Dr. Neslihan ÇetinkayaYaşar Üniversitesi
Dr. Deniz BilgerBursa Uludağ Üniversitesi
Dr. Harun HurmaTekirdağ Namık Kemal Üniversitesi
Dr. Erkin SarıSelçuk Üniversitesi

Başvuru Koşulları

Kursa katılım başvurularında aşağıda belirtilen kriterler göz önünde bulundurulacaktır (aşağıdaki kriterler geçici taslak olup ilerleyen süreçte kesinleşecektir):

Kimler Başvurabilir?

Türkiye'deki üniversitelerin Psikoloji Bölümü 4. sınıfında öğrenim görüyor olmak. Gerekli görülmesi halinde yeni mezunlar ve yüksek lisans öğrencileri ayrıca değerlendirilebilir.

Başvuru sahiplerinin transkriptlerinde yer alan genel ağırlıklı not ortalaması (GNO) değerlendirmeye alınacaktır.

TÜBİTAK Araştırmacı Bilgi Sistemi'ne (ARBİS) kayıtlı olmak.

Başvuru Süreci

Çevrim içi başvuru formunun eksiksiz olarak doldurulması gerekmektedir. (Başvuru formu bağlantısı yakında paylaşılacaktır.)

Başvuru formunda yer alan motivasyon ve etkinliğin içeriğine yönelik açık uçlu soruların eksiksiz olarak yanıtlanması gerekmektedir.

Katılımcı Sayısı, Çeşitlilik İlkesi ve Değerlendirme Süreci

Etkinliğe toplam 15 katılımcı kabul edilecektir. Katılımcı sayısının belirlenmesinde; şehir dışından gelecek katılımcıların konaklama giderleri ile eğitim ve saha çalışmalarının etkileşimli, yönetilebilir bir grupta yürütülmesi hedefleri gözetilmiştir. Katılımcı seçiminde farklı üniversite ve coğrafi bölgelerden katılım ile fırsat eşitliğine dikkat edilecektir. Başvuruların değerlendirilmesi sonucunda 15 asil ve 5 yedek katılımcı belirlenecek; asil katılımcılardan katılım teyidi alınacaktır.

Değerlendirme Kriterleri

1. Genel Ağırlıklı Not Ortalaması (GNO) ve açık uçlu sorulara verilen yanıtlar

2. İklim krizi ve kırsal topluluklar konusuna ilgi, psikoloji disipliniyle bağlantı kurabilme

3. Araştırma merakı ve eğitime katılma motivasyonu

4. Eşit/yakın puanlarda TÜBİTAK 2209-A ve/veya 2209-B ya da benzeri araştırma deneyimi (zorunlu koşul değildir)

5. Üniversite ve coğrafi bölge çeşitliliği, fırsat eşitliği

Katılım Bilgileri

Eğitime katılım ücretsizdir. Teorik ve uygulamalı eğitimlere katılım zorunludur; %100 devam sağlayan katılımcılara katılım belgesi verilecektir. Katılımcıların kişisel bilgisayarlarıyla katılmaları beklenmektedir.

Şehir dışından katılacak sınırlı sayıdaki katılımcının ulaşım, konaklama ve iaşe giderleri, etkinliğin TÜBİTAK 2237-A projesi kapsamında desteklenmesi halinde proje bütçesi ve harcama limitleri doğrultusunda karşılanacaktır.

Program

Etkinlik üç aşamalı olarak gerçekleştirilecektir: çevrim içi teorik eğitim, yerinde öğrenmeye dayalı saha gezisi ve yüz yüze uygulamalı eğitim/atölye/sempozyum.

18 Mart 2027 — Çevrim İçi Teorik Eğitim

IOCP (İş Örgüt Endüstri ve Çalışma Psikologları Derneği) Zoom hesabı üzerinden gerçekleştirilecektir. Katılımcıların kırsal psikoloji, iklim krizi, kırsal topluluklar, yerel bilgi, sosyal ağlar ve iklim adaptasyonu konularında kavramsal bilgi edinmeleri amaçlanmaktadır.

21 Mart 2027 — Saha Eğitimi

Tekirdağ ve çevresinde belirlenecek tarımsal üretim alanı ve/veya kırsal yerleşimlerde gerçekleştirilecektir. İklim koşullarındaki değişimler, bağcılık ve tarımsal üretim, toprak ve su kullanımı, üreticilerin deneyime dayalı yerel bilgileri ve iklim değişikliğine yönelik uyum pratikleri yerinde gözlemlenecektir.

22 Mart 2027 — Uygulamalı Eğitim, Atölye ve Sempozyum

Tekirdağ Namık Kemal Üniversitesi yerleşkesinde gerçekleştirilecektir. Saha deneyimlerinden hareketle araştırılabilir problemler ve araştırma soruları geliştirilecek, sempozyum bölümünde kırsal topluluklar, iklim adaptasyonu ve yerel bilgi farklı disiplin perspektifleriyle ele alınacaktır.

Detaylı Program (Saat Saat)

SaatDers / Oturum
09:00–09:45 Kırsal Psikolojiye Giriş – I Eğitmen: Prof. Dr. İdil Işık Kırsal psikolojiye giriş ve sosyal riskler Kırsal yaşamın psikolojik bağlamı temel kavramlarla ele alınır. İklim risklerinin yer, geçim kaynakları ve eşitsizliklerle kesişerek kırsal toplulukların psikososyal deneyimlerini nasıl etkilediği tartışılır.
10:00–10:45 Kırsal Psikolojiye Giriş - II Eğitmen: Çiğdem Vatansever Kırsalda çalışmanın psikolojisi Kırsal çalışma psikolojisinin temel kavramları ve inceleme alanları açıklanır. Tarımsal üretim, çalışma koşulları, geçim ilişkileri ve yerel topluluk yapılarının çalışanların psikolojik deneyimleriyle bağlantısı ele alınır.
11:00–11:45 Çevre Psikolojisi Eğitmen: Dr. Deniz Bilger İklim krizi ve kırsal topluluklara çevre psikolojisi yaklaşımı İklim krizine ilişkin algı, tutum ve davranışı açıklayan çevre psikolojisi yaklaşımları ele alınır. Psikolojik mesafe ve dehşet yönetimi kuramlarının kırsal ve kentsel bağlamlarda nasıl farklılaştığı tartışılır.
12:00–12:45 Kır Sosyolojisi Eğitmen: Dr. Seda Öztekin İklim değişikliği, kırsal kırılganlık ve kültürel miras İklim değişikliğinin kırsal topluluklar ve kültürel miras üzerindeki etkileri ele alınır. Kırsal alanların özgün koşulları, toplulukların kırılganlıkları ve kültürel mirasın korunması arasındaki ilişkiler değerlendirilir.
14:00–14:45 İklim Uyumu Eğitmen: Orkun Doğan İklim uyumunda yerel bilgi, agroekoloji, kooperatifler ve dijital tarım İklim uyumu; yerel bilgi, agroekolojik pratikler, kolektif örgütlenme ve dijital teknolojilerin birlikte şekillendirdiği bir dönüşüm olarak ele alınır. Kooperatiflerin bilgi, öğrenme, kaynak ve eylem rolleri ile erken uyarı, karar destek, uydu verisi ve hassas tarımın erişim, güven, kapasite ve eşitsizlik boyutları tartışılır.
15:00–15:45 Kentli Bir Psikoloğun Kırsal Deneyimleri Eğitmen: Dr. Aysın Çelik Konumlanış ve kültürel alçakgönüllülük Kentli araştırmacının kırsala ilişkin varsayımları ile içeriden-dışarıdan konumu ele alınır. Yerel bilgiye saygılı, kültürel açıdan alçakgönüllü ve etik bir ilişki kurmanın yolları saha deneyimleri üzerinden tartışılır.
16:00–16:45 Çevre Dostu Davranışlar Eğitmen: Dr. Erkin Sarı Kırsal ve kentsel bağlamlarda çevre dostu davranış değişikliği Çevre dostu davranışların bireysel düzeyde nasıl başlatılabileceği ve toplumsal ölçekte nasıl yaygınlaştırılabileceği ele alınır. Kentsel ve kırsal bağlamların psikososyal dinamikleri karşılaştırılarak etkili davranış değişikliği müdahaleleri değerlendirilir.
17:00–17:45 Gün Sonu Deneyim Paylaşımı - I Eğitmen: Betül Seyren Kesim Kırsal psikoloji yaz okullarından öğrenilenler Önceki kırsal psikoloji yaz okulları ve çalışmalarından edinilen deneyimler paylaşılır. Bu deneyimlerden hareketle iklim adaptasyonu alanındaki eğitim, uygulama ve araştırma ihtiyaçları birlikte belirlenir.
18:00–18:45 Uygulama ve Saha Öncesi Eğitmen: Gökçe Şancı Psikolojik araştırmalarda mekânı ve insan-çevre ilişkisini gözlemleme Mekânın fiziksel özellikleri, tanımlanan işlevi ve gündelik kullanımı üretim, ortak alan, geçiş, sınır ve çalışma mekânları üzerinden gözlemlenir. Gözlem, yorum ve varsayım ayrıştırılarak dört aşamalı Gözlem-İşlev-Kullanım-Araştırma Merakı çerçevesiyle araştırılabilir soru geliştirilir.
20:30–21:15 —
SaatDers / Oturum
09:00–09:45 Tarımsal Üretimin Sürdürülebilirliği - I Eğitmen: Uzman Nuri Yılmaz İklime dirençli tarımsal kalkınma Değişen iklim koşulları ve dijitalleşme bağlamında kırsal tarımsal üretimin sürdürülebilirliği ele alınır. Çiftçilerin yeni koşullara uyumu ile kooperatif, birlik ve benzeri topluluk yapılarının bu süreçteki rolleri tartışılır.
10:00–10:45 Tarımsal Üretimin Sürdürülebilirliği - II Eğitmen: Dr. Öğr. Üyesi Harun Hurma Tarımsal işletmelerde risk ve belirsizlik altında karar alma Fiyat dalgalanmaları, iklim koşulları, hastalık ve zararlılar, girdi maliyetleri ile pazar değişimleri temel riskler olarak ele alınır. Üreticilerin riskleri değerlendirmesi, seçenekleri karşılaştırması ve belirsizlik altında planlı karar vermesi tartışılır.
11:00–11:45 Tarımsal Üretimin Sürdürülebilirliği - II Eğitmen: Dr. Öğr. Üyesi Harun Hurma Tarımsal işletmelerde risk ve belirsizlik altında karar alma Fiyat dalgalanmaları, iklim koşulları, hastalık ve zararlılar, girdi maliyetleri ile pazar değişimleri temel riskler olarak ele alınır. Üreticilerin riskleri değerlendirmesi, seçenekleri karşılaştırması ve belirsizlik altında planlı karar vermesi tartışılır.
12:00–12:45 Tarımsal Üretimin Sürdürülebilirliği - III Eğitmen: Dr. Öğr. Üyesi Harun Hurma Trakya tarımında iklim değişikliğine uyum İklim değişikliğinin Trakya'da tarımsal üretim, gelir, ürün seçimi ve doğal kaynak kullanımına etkileri ele alınır. Üreticilerin gündelik kararlarında değerlendirebileceği önlemler ve fırsatlar ile uyum sürecindeki risk ve engeller tartışılır.
14:00–14:45 İklim ve Su Kaynakları Eğitmen: Dr. Bahadır Altürk İklim değişikliğinin arazi ve su kaynaklarına etkisi İklim değişikliğinin arazi ve su kaynakları üzerindeki etkileri açıklanır. Bu etkilerin TR21 Trakya Bölgesi'nin tarımsal yapısı, üretim koşulları ve doğal kaynak kullanımı açısından doğurabileceği sonuçlar değerlendirilir.
15:00–15:45 Tarımsal Deneyim Paylaşımı Eğitmen: Şükriye Çolak İklim koşullarında tarımsal deneyim ve dayanıklılık Kuraklık, aşırı hava olayları ve üretim belirsizliğine ilişkin tarımsal deneyimler paylaşılır. Bu koşulların çiftçilerin stres düzeyi, gündelik kararları ve bireysel ya da topluluk temelli dayanıklılığı üzerindeki etkileri incelenir.
16:00–16:45 İklim ve Bağcılık Eğitmen: Dr. Onur Ergönül İklim değişikliği ve bağcılıkta üzüm türleri Sıcaklık artışının bağcılık ve farklı üzüm türleri üzerindeki etkileri ele alınır. Üreticilerin gözlem ve deneyimleri, iklim verileri ve ilgili literatürle birlikte değerlendirilerek yerel bilgi aktarımı sağlanır.
17:00–17:45 İklim ve Bağcılık - II Eğitmen: Dr. Onur Ergönül İklim değişikliği ve bağcılıkta üzüm türleri Sıcaklık artışının bağcılık ve farklı üzüm türleri üzerindeki etkileri ele alınır. Üreticilerin gözlem ve deneyimleri, iklim verileri ve ilgili literatürle birlikte değerlendirilerek yerel bilgi aktarımı sağlanır.
18:00–18:45 Gün Sonu Deneyim Paylaşımı - II Eğitmen: Prof. Dr. Çiğdem Vatansever Saha izlenimleri ve çıkarımlar Saha uygulamasında edinilen gözlemler ve deneyimler birlikte paylaşılır. İzlenimler, yorumlar ve çıkarımlar birbirinden ayrılarak kırsal bağlam, iklim koşulları ve araştırma soruları açısından değerlendirilir.
20:30–21:15 Edebiyat ve Kırsal Çalışma Eğitmen: Zeynep Ergin Edebiyatın ve sözlü kültürün (hikâye, efsane, mani, ağıt) kırsal toplulukların kolektif hafızası ile bilişsel başa çıkma deposundaki rolü Bu oturumda; edebiyatın iklimsel kayıp ve dönüşümler karşısındaki psikolojik dayanıklılık deposu olarak nasıl işlediği Türk edebiyatından çeşitli örneklerle ele alınacak ve anlatıların saha araştırmalarında nitelikli birer yerel veri kaynağı olarak kullanım metotları sunulacaktır.
SaatDers / Oturum
09:00–09:45 Kırsalda Sosyal Politika Eğitmen: Doç. Dr. Davuthan Günaydın İklim adaleti, kırılgan gruplar Kırsal kırılganlıkları azaltan sosyal koruma, hizmetlere erişim ve hak temelli politika araçları incelenir. Kırsal toplulukların iklim uyum kararlarına katılımını güçlendiren, eşitsizlikleri gözeten politika tasarımı ele alınır.
10:00–10:45 Afet Ruh Sağlığında İklim Krizi: Yavaş Başlangıçlı Krizlerde Psikososyal Destek Tasarımı Eğitmen: Melahat Tosun Yavaş başlangıçlı iklim krizlerinde psikososyal destek İklim krizinin kuraklık, geçim kaybı ve yerinden olma gibi yavaş gelişen afet boyutları ele alınır. Bu koşullarda ihtiyaç değerlendirmesi, koruyucu yaklaşım ve topluluk temelli psikososyal destek tasarımının temel ilkeleri tartışılır.
11:00–11:45 Çiftçiler ve Psikolojik Sağlık Eğitmen: Doç. Dr. Nevin Kılıç Çiftçi topluluklarında stres ve psikososyal riskler Çiftçilerin iklim koşulları, üretim belirsizliği ve geçim baskılarıyla bağlantılı stres deneyimleri ele alınır. Bu psikososyal risklerin ruh sağlığına, gündelik yaşama ve topluluk ilişkilerine yansımaları değerlendirilir.
12:00–12:45 Afet Ruh Sağlığında İklim Krizi: Yavaş Başlangıçlı Krizlerde Psikososyal Destek Tasarımı Eğitmen: Melahat Tosun Yavaş başlangıçlı iklim krizlerinde psikososyal destek İklim krizinin kuraklık, geçim kaybı ve yerinden olma gibi yavaş gelişen afet boyutları ele alınır. Bu koşullarda ihtiyaç değerlendirmesi, koruyucu yaklaşım ve topluluk temelli psikososyal destek tasarımının temel ilkeleri tartışılır.
14:00–14:45 Kırsalda Klinik Psikoloji - I Eğitmen: Aylin Dayoğlu Kırsalda ruhsal travma ve psikolojik ilk yardım Yoksulluk, yoksunluk, iklim ve geçim kayıpları, zorunlu göç ve yerinden olma bağlamında birikimli ve kolektif travma ele alınır. Güvenli ve kültürel açıdan duyarlı temas, ihtiyaçları fark etme, psikolojik ilk yardım, kaynakları harekete geçirme ve yönlendirme vaka örnekleriyle çalışılır. Sahaya giren psikoloğun konumu; erişim, mahremiyet, güvenlik, güven, iş birliği, seçim hakkı ve kültürel duyarlılık ilkeleri çerçevesinde değerlendirilir.
15:00–15:45 Kırsalda Klinik Psikoloji - II Eğitmen: Banu Şahin Kırsalda klinik değerlendirme ve müdahale İklim kaynaklı kayıp, belirsizlik ve stres; maruziyet, işlevsellik, güvenlik, anlam ve kaynaklar üzerinden değerlendirilir. Elde edilen bilgiler Tehdit → Kayıp → Anlam → Kaynak → Kapasite → Eylem ekseninde güç temelli vaka formülasyonuna dönüştürülür. Ders, ortak vaka çalışması ve Kayıp–Kaynak Haritası uygulamasıyla tamamlanır.
16:00–16:45 Kırsal Düşünme Biçimi ve İlişkisel Benlik, Yerel Psikolojik Bakış Eğitmen: Dr. Yakup Azak Kırsal düşünme, ilişkisel benlik ve kolektif eylem Batı merkezli birey varsayımının ötesinde; ilişkisel benlik, toprak, aile, komşuluk ve üretim biçimleri ele alınır. Buğday-Pirinç Teorisi, bütüncül biliş, ortak kader, kolektif dayanıklılık ve namus/onur kültürünün iklim adaptasyonu, sosyal tutum ve karar alma süreçlerindeki rolü tartışılır.
17:00–17:45 Araştırma Tasarımı II Eğitmen: Dr. Neslihan Turnalar Çetinkaya Araştırma problemi, sorusu ve yöntem geliştirme Araştırma problemi ve sorusundan hareketle kavramsal çerçeve, uygun yöntem, örneklem ve veri toplama süreci yapılandırılır. Bu bileşenlerin etik ilkelerle uyumu, saha gözlemleri üzerinden uygulamalı olarak çalışılır.
18:00–18:45 Gün Sonu Deneyim Paylaşımı - III Eğitmen: Prof. Dr. Çiğdem Vatansever Kapanış ve genel değerlendirme Program boyunca ele alınan kuramsal bilgiler, saha gözlemleri ve uygulama deneyimleri birlikte değerlendirilir. Katılımcıların temel öğrenmeleri, geliştirdikleri sorular ve gelecekteki çalışma ya da iş birliği olanakları paylaşılır.
20:30–21:15 —

İletişim

Etkinlikle ilgili sorularınız için bizimle iletişime geçebilirsiniz

İletişim Bilgileri

Etkinlik Yeri

Tekirdağ Namık Kemal Üniversitesi